O trudnej sztuce świętowania.

Dawno, dawno temu wszystko było względnie proste: ludzie przez większość swego życia pracowali „w pocie swego oblicza”, a tylko od czasu do czasu zanurzali się w „czasie świętym” , czasie świętowania.

To, co „codzienne” różniło się bardzo wyraźnie od tego, co „świąteczne”:

1. Przede wszystkim, każde święto miało jasno określoną TREŚĆ, zazwyczaj związaną z jakąś tradycją religijną lub patriotyczną.

I śmiem twierdzić, że ta postępująca „erozja treści” świąt chrześcijańskich (podobne zjawisko, acz chyba w nieco mniejszym stopniu, dotyka obecnie także wyznawców „zreformowanego” judaizmu), którą obserwujemy w naszych czasach, ma swoje korzenie w epoce Oświecenia – wówczas to ojcowie Rewolucji Francuskiej po raz pierwszy spróbowali zastąpić tradycyjne święta na przykład… Dniem Świni i kultem czystego Rozumu.

Wtedy to się jeszcze nie powiodło – ale teraz… i owszem.

I wcale nie jestem pewna, czy gdyby zapytać „oświeconych Europejczyków”, z jakiego to powodu obchodzimy Boże Narodzenie, otrzymalibyśmy choć 50% prawidłowych odpowiedzi… (Prymas Holandii, kraju jak najbardziej europejskiego, zwierzył się kiedyś, że wielu jego rodaków zwracało się do niego per „księże kanibalu” ponieważ dawno już utracili wiedzę o tym, kim jest „kardynał.”) A wiadomo, że święto pozbawione jakiejkolwiek treści traci wiele ze swego uroku i staje się „wydmuszką” bez znaczenia.

A to, że obecnie pojęcie „duchowości” kojarzymy chętniej z buddyzmem a nawet z islamem, wynika po prostu z tego, że w tamtych religiach proces ten (jeszcze?) nie zaszedł.

2. Każde święto miało swoje własne, niepowtarzalne OBRZĘDY: tradycje, potrawy, a nawet uświęcone przez wieki sposoby ubierania się i zachowania – słowem, wszystko to, co czyniło ten jeden konkretny dzień tak wyjątkowym i odmiennym od wszystkich innych.

W Polsce było to wyraźnie widoczne jeszcze za (pozornie!) „siermiężnych” czasów PRL-u – rzadko wówczas jadło się szynkę czy pomarańcze i może dlatego wszystkim, którzy pamiętają tamte smaki i zapachy, ówczesne święta wydają się piękniejsze od obecnych?

A jeśli dziś na codzień „świątecznego” jedzenia oraz dóbr wszelakich mamy pod dostatkiem, a w Boże Narodzenie (tak, jak we wszystkie inne dni w roku!) zajadamy gotową rybę z frytkami, to w jaki sposób mamy niby odczuć tę wyjątkową atmosferę?

I doprawdy szlag mnie trafił, gdy ostatnio przeczytałam w jednym z pism ilustrowanych, że Anglicy z wyższością tłumaczą pracującym na Wyspach moim rodakom, że sposób, w jaki w Polsce obchodzimy święta, to już „przeżytek.”

Chcieliby oni u siebie mieć takie „przeżytki”!

Już pominę fakt, że takie stwierdzenie jest przejawem lekceważenia i pogardy dla ludzi pochodzących z innych kultur (co zapewne nigdy nie miałoby miejsca, gdyby chodziło o społeczność hinduską, żydowską czy muzułmańską…).

Ale przypomina mi to, jako żywo, sprawę naszych…jaskółek.

Otóż nie tak dawno UE wydała dyrektywę (sprzeczną zgoła ze zdrowym rozsądkiem), w myśl której te piękne ptaki nie mają prawa przebywać w pobliżu zabudowań gospodarczych, gdzie od wieków znajdowały pokarm i schronienie (to rzekomo ze względów „higienicznych”) – a jednocześnie, oczywiście, nakazuje się stanowczo „objąć je staranną ochroną.”

I kiedy to usłyszałam po raz pierwszy, pomyślałam sobie: „No, tak, wytrzebili już swoje jaskółki, więc teraz zabierają się za nasze!”

I czy nie sądzicie, że z tradycjami świątecznymi jest zupełnie podobnie?

Postscriptum: Zdawać by się mogło, że naszą „nową, świecką tradycję” zdoła ocalić chociaż to sympatycznie brzmiące hasło: „BĄDŹMY DZISIAJ WSZYSCY RAZEM”, ale jeżeli na codzień uprawiamy taki kult samowystarczalności i „cudownego życia w pojedynkę” – to jakim cudem w ciągu tych dwóch-trzech dni mielibyśmy odbudować wzajemną bliskość?!

I w takim razie trudno się dziwić, że są ludzie, którzy Świąt wręcz nie cierpią i każdego roku chcą je tylko „jakoś przetrzymać” – choć nie ukrywam, że jest mi ich szczerze żal…

Gdy miłość odchodzi po ślubie…

Nasze babcie mawiały, że „miłość przychodzi po ślubie” – i bardzo często ona naprawdę przychodziła.

Natomiast jeżeli – jak to się powiada teraz – „miłość kończy się po ślubie,” to zaczynam podejrzewać, że nigdy tak naprawdę jej nie było.

Była może jakaś fascynacja, zakochanie, zauroczenie – ale nie miłość. Bo miłość nie powinna kończyć się wraz ze ślubem – ona się powinna wtedy dopiero ZACZYNAĆ.

Miłość dojrzała, rozumiana nie jako uczucie (a ludzie w dzisiejszych czasach żywią bezpodstawne przekonanie, że miłość polega na tym, aby być nieustannie zakochanym!), ale przede wszystkim PRACA nad sobą, aby każdego dnia coraz  lepiej kochać drugą osobę.

Jakże często bowiem kochamy nie tyle ją samą, co nasze o niej WYOBRAŻENIE! I stąd potem biorą się te odwieczne (głównie kobiece, ale nie tylko) złudzenia w stylu ” Wprawdzie to brutal i pijak, ale DLA MNIE na pewno będzie inny! Ja go zmienię!” oraz owo słynne „Zmienił (a) się po ślubie…”

Tymczasem na ogół bywa tak, że to nie ON się zmienił, ale ONA się zmieniła – a przede wszystkim zaczęła dostrzegać różne jego paskudne wady, których wcześniej nie chciała czy nie mogła widzieć.

Znałam taki skrajny przypadek, że (rzecz to rzadka!) nawet matka chłopaka tłumaczyła dziewczynie, że nie jest on dobrym materiałem na męża – panienka jednak była głucha na wszelkie perswazje. No i zgotowała sobie piekło na ziemi – na własne życzenie…

ON również czuje się zdegustowany tą nową dla niego sytuacją  – przecież dotychczas dziewczyna słodko na niego patrzyła i nieomal spijała każde słowo z jego ust – a teraz jest wiecznie nieszczęśliwa i ma pretensje…

Oczywiście, nie można powiedzieć, że każda kobieta ma to, na co zasłużyła – nikt przecież nie „zasłużył” na bicie i poniżanie – tym niemniej coś w tym jest…

Z podobnych powodów nie jestem także przekonana do życia wspólnego przed ślubem. Po pierwsze dlatego, że wprowadza do związku pewien element niepewności („jak mi coś nie podpasuje, zawsze będę mógł zamknąć za sobą drzwi…”) oraz udawania („na razie muszę być miła i słodka, ale za to potem…”). Po drugie zaś dlatego,  że nigdy nie jesteśmy w stanie przewidzieć WSZYSTKICH sytuacji, jakie mogą nas spotkać w małżeństwie. (Skąd np. możesz wiedzieć TERAZ, że Twój długoletni „partner życiowy” nie zostawi Cię natychmiast, gdy tylko ulegniesz poważnemu wypadkowi?). Poza tym nie bardzo wiadomo, ile właściwie miałaby trwać taka „próba”? Pięć lat? Dziesięć? Dwadzieścia?

 

Czytałam o pewnej parze z Holandii, która „dojrzała do ślubu” dopiero po trzydziestu latach zgodnego pożycia – czy to już aby nie przesada?